Czym są miejsca składowania w magazynie

Miejsce składowania to oznaczona lokalizacja w magazynie, identyfikowana unikalnym kodem, który jednoznacznie wskazuje, gdzie fizycznie znajduje się dany towar. W magazynie o rozbudowanej powierzchni wyznacza się strefy składowania, a w ich obrębie poszczególne miejsca składowania, oznaczane kodami lokalizacji. Prosta ewidencja ilościowa, ograniczona do informacji o wielkości zapasu danego asortymentu, przestaje wystarczać, gdy magazyn rośnie - potrzebna jest wiedza, gdzie dokładnie te towary się znajdują. Tę funkcję pełni rejestr lokalizacji w systemie WMS, opisany szerzej w artykule o roli WMS w zarządzaniu magazynem.

Dzięki precyzyjnemu adresowaniu magazynier trafia do właściwego regału i poziomu bez błądzenia między alejkami, a system generuje zlecenia kompletacji z uwzględnieniem najkrótszej trasy. Ogranicza to czas realizacji zamówień oraz eliminuje pomyłki wynikające z ręcznego poszukiwania towaru. Dobrze zaprojektowany program magazynowy WMS łączy lokalizacje z dokumentami przyjęcia, wydania i przesunięcia międzymagazynowego, dzięki czemu stan każdego miejsca składowania jest aktualny w czasie rzeczywistym.

Bez uporządkowanego systemu lokalizacji towar bywa składowany w przypadkowych miejscach, a jego odnalezienie zależy od pamięci pojedynczego pracownika. W praktyce prowadzi to do wydłużonego czasu kompletacji, błędów przy wydaniu niewłaściwego indeksu oraz trudności podczas inwentaryzacji, gdy nikt nie potrafi jednoznacznie wskazać, gdzie dany towar się znajduje. Wdrożenie rejestru lokalizacji eliminuje tę zależność od wiedzy jednej osoby i pozwala każdemu magazynierowi pracować według tych samych, zapisanych w systemie zasad.

Miejsca składowania w magazynie oznaczone kodami lokalizacji

Sposób organizacji miejsc składowania zależy od wielkości magazynu, rodzaju przechowywanych towarów oraz wymagań logistycznych firmy. Poniżej przedstawiamy rozwiązania stosowane najczęściej w praktyce.

Rodzaje regałów i sposoby składowania towaru

Najczęściej stosowanym sposobem składowania są regały paletowe, na których przechowuje się palety z towarem. Pozwalają one wykorzystać wysokość magazynu oraz ułatwiają operacje załadunkowe i rozładunkowe realizowane wózkami widłowymi. Dzięki temu możliwe jest optymalne wykorzystanie przestrzeni magazynowej przy zachowaniu łatwego dostępu do zapasów, co usprawnia procesy logistyczne.

Regały półkowe sprawdzają się w magazynach, w których przechowywane są mniejsze przedmioty nieskładowane na paletach. Pozwalają wykorzystać przestrzeń w poziomie, zapewniając jednocześnie łatwy dostęp do produktów. Takie rozwiązanie sprzyja organizacji i optymalizacji procesów magazynowych, zwłaszcza w magazynach z szeroką gamą asortymentu.

System push-back stosuje się w magazynach obsługujących towary o dużej rotacji. Nowe palety są wpychane na początku regału, a starsze przesuwane w głąb konstrukcji, dzięki czemu najstarsze produkty są zawsze dostępne jako pierwsze - zgodnie z zasadą FIFO (First In First Out). Rozwiązanie to jest szczególnie przydatne tam, gdzie istotne jest zarządzanie datą ważności produktów, jak w branży spożywczej.

Typ regałuNajlepsze zastosowanieGłówna zaleta
Regały paletoweTowar paletyzowany, duży wolumenPełne wykorzystanie wysokości magazynu
Regały półkoweDrobny asortyment, szeroka gama SKUŁatwy dostęp bez użycia wózka
System push-backTowar o dużej rotacji, krótki termin ważnościNaturalna realizacja zasady FIFO
Magazyn wysokiego składowaniaOgraniczona powierzchnia, duża pojemnośćMaksymalne wykorzystanie kubatury obiektu

Wybór sposobu składowania różni się też w zależności od branży. W e-commerce, gdzie dominują drobne przesyłki i wysoka rotacja SKU, sprawdzają się regały półkowe połączone z podpowiadaniem lokalizacji przy kompletacji. W branży spożywczej i w magazynach chłodniczych priorytetem jest ścisłe przestrzeganie FIFO oraz kontrola temperatury przypisana do konkretnej lokalizacji. W produkcji i motoryzacji miejsca składowania często wiążą się z sekwencjonowaniem komponentów pod konkretną linię montażową, a w dystrybucji hurtowej - z obsługą dużych, jednorodnych partii towaru na regałach paletowych.

Magazyny wysokiego składowania

Magazyny wysokiego składowania stosuje się tam, gdzie konieczne jest wykorzystanie jak największej dostępnej przestrzeni. Pozwalają na składowanie towarów na dużej wysokości, przy zachowaniu łatwego dostępu do nich za pomocą specjalistycznych wózków widłowych. Takie rozwiązanie zwiększa pojemność magazynu i umożliwia przechowywanie większej ilości towarów bez rozbudowy powierzchni.

Warto również zwrócić uwagę na sposób oznakowania miejsc składowania oraz wyposażenie magazynu w odpowiednie urządzenia, takie jak wózki widłowe, regały, rampy załadunkowe czy systemy oświetleniowe dostosowane do pracy na wysokości.

Adresowanie i strefowanie magazynu

Organizacja miejsc składowania to istotny element efektywnego zarządzania przestrzenią magazynową. W miarę jak magazyn rośnie, a wraz z nim liczba pozycji asortymentowych, tradycyjna ewidencja w arkuszu przestaje wystarczać. Dlatego wprowadza się system WMS, który pozwala precyzyjnie śledzić lokalizację każdego produktu - dzięki temu magazynierzy szybciej odnajdują i pobierają towar, co skraca czas realizacji zamówień.

Adresowanie miejsc składowania w magazynie

Nowoczesne magazyny dzieli się zwykle na strefy składowania, co pozwala lepiej zorganizować przestrzeń i zoptymalizować procesy logistyczne. Każda strefa może być przypisana do określonego typu produktów lub etapu procesu magazynowego - można wydzielić strefę przyjęć, strefę kompletacji zamówień czy strefę wysyłki. Strefy dostosowuje się też do specyficznych wymagań przechowywania, na przykład dla towarów chłodniczych lub materiałów niebezpiecznych. Powiązanie stref z operacjami magazynowymi ułatwia planowanie pracy zmianowej i rozkładu zadań między pracownikami.

W magazynach wyposażonych w regały stosuje się system adresowania, który pozwala jednoznacznie określić lokalizację każdego produktu. Każdy regał, a nawet każde miejsce paletowe, otrzymuje unikalny identyfikator w postaci kodu alfanumerycznego, na przykład w formacie STREFA-RZĄD-KOLUMNA-POZIOM. Taki system działa jak adres pocztowy dla towaru w magazynie i pozwala błyskawicznie zlokalizować produkt podczas kompletacji zamówień lub inwentaryzacji. Po zintegrowaniu z systemem WMS informacje o lokalizacji aktualizują się automatycznie w czasie rzeczywistym.

Wprowadzenie adresowania i strefowania przynosi wymierne korzyści: skraca czas potrzebny na odnalezienie produktu, ułatwia kontrolę stanów magazynowych i przeprowadzanie inwentaryzacji, a także pozwala lepiej wykorzystać dostępną przestrzeń - co ma szczególne znaczenie w dużych magazynach, gdzie oszczędności z tego tytułu bywają znaczące. Wdrożenie lokalizacji palet w czasie rzeczywistym, wsparte identyfikacją radiową (RFID), dodatkowo umożliwia automatyczne przeprowadzenie inwentaryzacji bez ręcznego liczenia stanów.

Zarządzanie lokalizacjami w systemie WMS

Nowe miejsce adresowe dopisuje się w module lokalizacji magazynowych, wybierając pozycję menu Nowa lokalizacja lub funkcję Dopisz w kartotece miejsc adresowych. Operator wskazuje kolejno regał, gniazdo, poziom oraz gniazdo paletowe - te cztery parametry są obowiązkowe i razem tworzą pełny adres w formacie AA-BB-C-D (regał-gniazdo-wysokość-paleta). Wartości poszczególnych parametrów pochodzą ze skorowidzów zdefiniowanych w systemie, co gwarantuje spójność oznaczeń w całym magazynie.

Poprawność tych danych ma bezpośrednie przełożenie na efektywność procesu magazynowania - system nie pozwala zapisać nowej lokalizacji, jeśli brakuje któregokolwiek z wymaganych parametrów. Oprócz samego adresu każde miejsce składowania opisują dodatkowe atrybuty: objętość i ładowność określają, jak duże i jak ciężkie towary można w nim przechowywać, a status lokalizacji informuje, czy miejsce jest wolne, zarezerwowane czy zajęte. Taki zestaw parametrów pozwala systemowi WMS automatycznie dobierać właściwą lokalizację przy przyjęciu towaru, bez angażowania magazyniera w ręczne decyzje.

Z poziomu rejestru miejsc składowania dostępna jest historia obrotów dla wybranej lokalizacji - system pokazuje pozycje dokumentów przyjęcia i wydania, które zmieniały jej stan, pogrupowane miesięcznie i posortowane od najnowszych. Dostępne jest również okno prezentujące aktualne stany magazynowe danej lokalizacji, z indeksem towarowym, nazwą, jednostką miary i ilością. W obu widokach użytkownik korzysta ze standardowych funkcji filtrowania, sortowania i eksportu danych, co ułatwia bieżącą kontrolę i przygotowanie raportów na potrzeby inwentaryzacji.

Integracje WMS, urządzenia mobilne i ERP

Wdrożenie programu do zarządzania magazynem automatyzuje procesy związane z przyjęciem, składowaniem, kompletacją i wydaniem towaru, co przekłada się na wyższą dokładność operacji i mniej błędów wynikających z ręcznego wprowadzania danych. Systemy klasy WMS, takie jak Studio Magazyn WMS.net, zapewniają dokładną ewidencję ilościowo-wartościową także w magazynach wysokiego składowania, z precyzją co do miejsca składowania oraz numeru partii dostawy. Więcej o korzyściach z takiej inwestycji piszemy w artykule dlaczego warto zainwestować w program do zarządzania magazynem.

Mobilna obsługa magazynu, realizowana choćby na bazie systemu HermesSQL, zwiększa mobilność pracowników - kolektor danych z wbudowanym skanerem kodów kreskowych daje magazynierowi dostęp do danych w czasie rzeczywistym i pozwala na bieżąco rejestrować przyjęcia, składowanie oraz wystawiać dokumenty magazynowe. Więcej o wdrożeniu takiego rozwiązania można przeczytać w artykule jak mobilna obsługa magazynu usprawnia pracę z HermesSQL. Aplikacja WMS na urządzeniach z systemem Android zwykle obejmuje:

  • Rejestrowanie przyjęć i wydań towarów
  • Inwentaryzację magazynu
  • Planowanie i koordynację pracy magazynierów oraz operatorów wózków widłowych
  • Integrację z systemami zewnętrznymi, w tym systemami zamówień i transportowymi
  • Planowanie i optymalizację tras dostaw
  • Monitorowanie stanu zapasów i prognozowanie potrzeb magazynowych

System WMS współpracuje również z systemami klasy ERP oraz z firmami przewozowymi, co pozwala automatycznie wymieniać informacje o zamówieniach, dostawach, stanach realizacji i danych klientów. Dzięki takiej integracji, opisanej szerzej w artykule jak HermesSQL wspiera zarządzanie magazynem i logistyką, firmy skracają czas oczekiwania klientów na przesyłkę i podnoszą jakość obsługi, oszczędzając jednocześnie czas i zasoby wewnątrz organizacji.

Przed podjęciem decyzji o wdrożeniu warto sprawdzić działanie systemu w praktyce - WMS demo on-line pozwala przetestować funkcje zarządzania lokalizacjami bez angażowania zasobów własnego działu IT i ocenić, czy oprogramowanie odpowiada specyfice magazynu, zanim zapadnie decyzja o pełnym wdrożeniu.